منیم رقمیم

زیبا خلیل

ZİBA XƏLİL
MƏNİM RƏQƏMİM

Yox bu 4 də sən deyilsən.
Bu 7 də…
İki kepkalı 11 in
Heç biri də sən deyilsən.

بابک و خورمی‌لرین آزادلیق حرکاتی

ضیاء بونیادوو‏
کؤچورن: فرهاد جعفر اوغلو

آذربایجان میللی قهرمانی «اوُلوُ بابک»‏‎-‎ین دوغوم گونو موناسیبتی ایله «بابک و خورمی‌لرین آزادلیق ‏حرکاتی» آدلی کیتاب نشر اولوندو.‏

BABƏK VƏ XURRƏMİLƏRİN AZADLIQ HƏRƏKATI

ZİA BÜNYADOV
KÖÇÜRƏN: Fərhad Cəfəroğlu

از جهان خاکستری - 85‏

شیوا فرهمندراد

به‌گمانم سال 1345 بود، یعنی هنگامی که در کلاس نخست دبیرستان (کلاس هفتم) بودم، که ‏شاه به اردبیل آمد. از چندی پیش از آمدنش، شهر در تب‌وتاب بود: همه جا را آب‌وجارو می‌کردند، ‏آذین می‌بستند، چراغانی می‌کردند، طاق نصرت می‌ساختند، و می‌آراستند.‏

XATİRƏLƏR

آزاد
خاطیره لر

AZAD

Gənclik illərimdən bir çox xatirəm var. Bu xatirələr yadıma düşəndə ‎rəngi qaçmış köhnə filmlər kimi gözümün qabağından ötüb keçərlər. ‎Ancaq, yadıma düşən xatirələrdən kimisi, elə bil dünən baş vermiş bir ‎hadisə kimi, çox güclü olaraq məni, gənclik illərimə aparırlar. Bu ‎xatirələrdən üçünü belə yazıları oxumağı sevənlər üçün burada ‎yazıram.‎

به بهانه پنجاهمین سالمرگ «ناظم حکمت»‏‎

احد واحدی

اشعار زندان ناظم، در تاریکی ظلمانی ترین شبهای سرد و یخبندان زمستان، بهار زیبا و ‏باطراوت و افقهای روشنِ نور و امید را و در دردناکترین و جانفرساترین دوره مبارزه و مقاومت، ‏ظفر و پیروزی را نوید می دهد.‏

مایالان

ابوالفضل جورابچی

"سن اولدوغو کیمی حسابا قات، گؤندر" دئیدی. "آی قارداش سن بیلمیرسن قانون نه دیر؟" ‏دئیه سوروشدوم. "قانون منه کئچمز، دئدی. قانونا اویاجاق اولسا ایدیم، سنین یانووا نئیه ‏گلیردیم" دئیه اوستومه چیغیردی.‏

ABULFƏZL CORABÇI
MAYALAN

مفتون - 87‏

آذربایجان بؤیوک شاعیری یدالله (مفتون) امینی‌نین آنادان اولماسی‌نین 87 ایل‌لیگی‌نی (21 خرداد ‏‏1305) اورکدن تبریک دئیب شاعیره جان ساغلیغی و شادلیق آرزولاییریق.‏

سهندین اوستی قاردیر، آلتی قان‌دیر، ‏
بو جوشقون درددن بیر گون یانار داغ.‏

‏87‌مین زادروز شاعر بزرگ آذربایجانی یدالله (مفتون) امینی را (21 خرداد 1305) صمیمانه تبریک ‏می‌گوییم و برای ایشان تندرستی و شادی آرزو می‌کنیم.‏

تلخ و پر جوش، فغان می‌کند او:‏
بچه‌هایم کو؟
جوجه‌هایم کو؟
هرچه گل هست در این باغ جهان، پَرپَر باد
غنچه‌هایم کو؟

Azərbaycan böyük şairi Yədulla (Məftun) Əmininin anadan olmasının 87 illiyini (11 iyun ‎‎1926) ürəkdən təbrik edib şairə can sağlığı və şadlıq arzulayırıq.

Səhəndin üstü qardır, altı qandır,‎
Bu coşqun dərddən bır gün yanar dağ.‎

آروادیمین ارینین اوشاغی

ائلناز عیواضلی

او گئجه سئوینجیمیزدن سحره قدر یاتمادیق. گله‌جکله باغلی پلانلار قوردوق. بالامیزی نئجه اورتایا ‏چیخاراجاق، جاماعاتا نه دئیه‌جه‌ییک… هامی‌سین‌دان دانیشدیق.‏‏

ELNAZ EYVAZLI
ARVADIMIN ƏRİNİN UŞAĞI

O gecə sevincimizdən səhərə qədər yatmadıq. Gələcəklə bağlı planlar qurduq. Balamızı necə ‎ortaya çıxaracaq, camaata nə deyəcəyik…hamısından danışdıq.‎

وطن خائینی - مملکتیم - پیرایه

ناظیم حکمت
بؤیوک شاعیرین اؤلوموندن 50 ایل کئچیر (13 خرداد 1342)‏

ایکی‌میزده بیلیریک، سئوگیلیم،
اؤیرتدیلر:‏
            ‏آج قالماغی، اوشومگی،
            اؤلوم آیاغینا قدر یورغونلوغو
‏            و بیر- بیریمیزدن آیری دوشمگی.‏

Nazım Hikmət
Vətən xaini – Məmləkətim – Pirayə
Böyük şairin ölümündən 50 il keçir (3 iyun 1963)‎

İkimiz de biliyoruz, sevgilim,
öğrettiler:
            aç kalmayı, üşümeyi,
            yorgunluğu ölesiye
            ve birbirimizden ayrı düşmeyi.

Məktub

قادر جعفری
مکتوب

QADİR CƏFƏRİ
MƏKTUB

"GOD İS N O W H E R E" qədər quşqu doğursa da həyat
Boş verəlim sayın oxucular
Bir
İki
Üç

آنا دیلینی نئجه اؤیرندیم

محمدعلی فرزانه

مندن دفعه‌لرله سوروشوبلار کی، گنجلیگیمده، تحصیل دؤورومده، یعنی رضاشاه رئژیمی زامانی جنوبی آذربایجاندان آنا دیلینده یازیب- ‏اوخوماق قاداغان ائدیلدیگیندن ایستر- ایسته‌مز فارس دیلینده تحصیل آلمیشام، بس نئجه اولدو کی، بونا باخمایاراق، آذربایجان دیلینده سلیس ‏دانیشیرام، بو دیلده اونلارلا اثر یازمیشام؟

MƏHƏMMƏDƏLİ FƏRZANƏ
ANA DİLİNİ NECƏ ÖYRƏNDİM

Məndən dəfələrlə soruşublar ki, gəncliyimdə, təhsil dövrümdə, yəni Rizaşah rejimi zamanı Cənubi ‎Azərbaycandan ana dilində yazıb- oxumaq qadağan edildiyindən istər- istəməz fars dilində təhsil almışam, ‎bəs necə oldu ki, buna baxmayaraq, Azərbaycan dilində səlis danışıram, bu dildə onlarla əsər yazmışam?

پاییزیدی سن گئدنده

دنیز ایشچی

هیچ بیلمه دین شاخدالیخدا نه لر چکدیم،
نه لر گؤردوم قار بوراندا آدالاردا،

DƏNİZ İŞÇİ

PAYIZ İDİ SƏN GEDƏNDƏ

تویوق آزاد اولاجاق!‏

کند اوشاغی

- بودو، گل اؤزون اوخو، اول صحیفه‌ده ایری خط ایله یازیلیبدیر: «چوخ احتیمالی واردی تئزلیکده تویوق- یومورتا بول- بول آزاد شکیلده ‏یاییلا.» الله قویسا ساوادین واردی، گالا، اوخو!‏

KƏND UŞAĞI
TOYUQ AZAD OLACAQ!‎

‎- Budu, gəl özün oxu, əvvəl səhifədə iri xət ilə yazılıbdır: “Çox ehtimalı vardı tezlikdə toyuq- yumurta bol- bol ‎azad şəkildə yayıla.” Allah qoysa savadın vardı, gala, oxu!

پاى بؤلوشمه - خاطیره

ابراهیم رفرف
(«ایلدیرم» شعر مجموعه‌سىیندن)‏

بوداقلاردان باشلانمیشدی یازلاریم، ‏
گل پایلاشاق بو حیاتین وارلیغینی: ‏
بوداق منیم، چیچکلنن یازلار سنین.‏

İBRAHİM RƏFRƏF
‎(“Ildırım” şeir məcmuəsindən)‎

Pay Bölüşmə - Xatirə

Budaqlardan başlanmışdı yazlarım,‎
Gəl paylaşaq bu həyatın varlığını:‎
Budaq mənim, çiçəklənən yazlar sənin.‎

حاجی میرزا حسن رشديه

ح. مجیدزاده (ساوالان)‏

رشدیه خالقین اؤز آنادیلینده اوخویوب- یازماغی بیر اساس کیمی قبول ائدیب و بو فیکیریندن تامام عؤمورنده دیفاع ائتمیشدیر.‏

H. MƏCİDZADƏ (Savalan)‎

HACI MİRZA HƏSƏN RÜŞDİYYƏ

Rüşdiyyə xalqın öz Anadilində oxuyub- yazmağı bir əsas kimi qəbul edib və bu fikirindən tamam ömürndə difa ‎etmişdir.

یارالی چینار - او گونون آرزوسویلا

حکیمه بلوری
(2000 - 1926)

منی واختسیز قوجالدیر ‏
وطنیمین حسرتی، ‏
چؤهره‌مدن اوچوب گئدیر ‏
گنجلیگین طراوتی.

HÖKÜMƏ BİLLURİ (1926 - 2000)
Yaralı Çinar - O Günün Arzusuyla

Məni vaxtsız qocaldır ‎
Vətənimin həsrəti, ‎
Çöhrəmdən uçub gedir ‎
Gəncliyin təravəti.‎

دوران ملی‌گرایی: ادبیات آذربایجانی در دهه‌ی 1960‏

ملیحه س. تایرل

نویسندگان آذربایجانی [...] وضع اسفناک خود را در برابر حاکمیت شوروی با جنبش‌های افریقایی و ‏آسیایی، یکسان تلقی کردند. این واکنش جدید ادبی، انقلابی از آگاهی را برانگیخت: تشکیل ذهن ‏ملی‌گرایی آذربایجانی در تقابل با ذهنیت شوروی.‏

آذربایجان فولکلوروندا ائستئتیک فیکیرلر

صفر علی‌اکبرلی

چوخ قدیم تاریخه مالیک اولان فولکلور اؤز تشکولونون ایلک دؤورلرینده معنوی مدنیتین، ائله‌‌جه ‌ده اينجه‌صنعتین بوتون ساحه‌لرینین ‏باشلانغیجی‌دیر.‏

SƏFƏR ƏLƏKBƏRLİ
AZƏRBAYCAN FOLKLORUNDA ESTETİK FİKİRLƏR

Çox qədim tarixə malik olan folklor öz təşəkkülünün ilk dövrlərində mənəvi mədəniyyətin, eləcə də ‎incəsənətin bütün sahələrinin başlanğıcıdır.

Güllə

ایلقار مؤذن‌زاده
گولـله
[یازیچی‌نی اردیبهشتین 18 ده ایران ایسلام جمهوری‌سی‌نین امنیت مأمورلاری خیوو شهرینده توتوب اردبیل زیندانینا ‏آپارمیشلار.]‏

İLQAR MÜƏZZİNZADƏ
GÜLLƏ
‎(Yazıçını Mayın 8-də İran İslam Cümhurisinin təhlükəsizlik məmurları Xiyov şəhərində tutub ‎Ərdəbil zindanına aparmışlar.)‎

وسوسه‌ی سؤال، زن - شَمَن

دکتر رضا براهنی و یاشار کمال

رضا براهنی
سوار پرنده شدن     وَ
از ستاره فرود آمدن     وَ
در درخت فرو رفتن

RİZA BƏRAHENİ
İki şeir

وطنیمیزین آدی، دیلیمیزین آدیدیر

محمدعلی حسینی

مختلف ملّتلر طرفیندن و مختلف اؤلکه‌لرده دانیشیلان تورک دیللری ‏اؤز خصوصیّتلری اعتباری‌ایله منسوب اولدوغو اؤلکه و خلقین آدی ‏ایله آدلانمیشدیر. سؤز یوخ کی، بو آدلار هر زمان ثابت ‏قالمایاراق، بعضاً ده دگیشدیریلمیشدیر.

MƏHƏMMƏDƏLİ HÜSEYNİ
Vətinimizin Adı Dilimizin Adıdır

یازی‌نین متنی‌نی بورادان آلین.