Mar 21, 2020

ینی ایلینیز اوغورلو اولسون


از جمع یاران یکی کم شد – «غلامحسین فرنود» یار «صمد» و «بهروز» به ابدیت پیوست

ایشیق سایتی

«
فرنود» بخشی از تاریخ جنبش روشنفکری آذربایجان و بویژه تبریز بود که برای پیشبرد مبارزه عدالت خواهانه و آزادی‌طلبانه با محوریت «صمد بهرنگی»، «بهروز دهقانی» و «کاظم سعادتی» در سالهای دهه ۴۰ شکل گرفت و جان‌های شیفته‌ای همچون «علیرضا نابدل» و «مناف فلکی» را گرد خود آورد
«ایشیق» – سایت ادبیات و هنر آذربایجان: با کمال تاسف و اندوه «غلامحسین فرنود» انسان فرهیخته، معلم وارسته، نویسنده و مترجم مردمدار و روزنامه‌نگار چیره‌دست آذربایجانی شنبه ۲۴ اسفند در سن ۷۹ سالگی جمع یاران خود را ترک کرد و به ابدیت پیوست

Mar 19, 2020

ویروس کرونا اقتصاد ایران را به کما می برد

محمد حسین یحیایی
اقتصاد ایران از مدت ها پیش گرفتار بیماری های کشنده ای مانند کاهش رشد، رکود، تورم ، بیکاری گسترده، کاهش شدید ارزش پول ملی و نابسامانی مدیریتی شده بود که مهمان ناخوانده ای بنام « کرونا » از راه رسید، رژیم درمانده سیاست همیشگی خود را به کار برد، ارگان ها و نهاد های امنیتی خود را وارد میدان کرد، از همان روز های نخست نهاد های به اصطلاح انتخابی به حاشیه رانده شدند، وزیر بهداشت که مسئولیت حفظ سلامتی مردم را دارد دو نامه به « حسن روحانی » رئیس دولت نوشت که در شورای امنیت ملی قرائت شود، در نامه نخست « نمکی » وزیر بهداشت از روحانی درخواست می کند که برای پیشگیری از گسترش ویروس کرونا راهپیمایی 22 بهمن لغو شود و احتمالا انتخابات 2 اسفند برگزار نشود

Mar 9, 2020

بین الخالق دونیا قادینلار گونو موبارک!...

س. سیداوالی

کیمی قادینلارین حقینده ن دانیشار، کیمی بو حق لر اوچون مجادله ائده ر. قادین حقینده ن دانیشماق، اؤزلویونده گؤزل بیر شئی، آمما عمل ده قادینلارین حقی اوچون ‌مجادله ائتمک داها گؤزل. 

کیمی دئییر قادینلار حقی اوچون‌ مجادله یالنیز قادینلارین ایشی، کیمی دئییر کیشی لر مئیدانا گلمه سه، بو ایش اولاسی دئییل.
دین و سنت لرین، گئری قالمیش قانون- قایدالارین و کیشی سل بیر توپلومون اسیری اولان بیر قادین، آنجاق اسیر اولادلار تربیه ائده بیلر. 
 قادین آزادلیغی دئدییین، انسانلیق آزادلیغی دئمک ‌دیر.

Mar 7, 2020

آی ایشئغئندا

ممد علی

1
`       آی ایشئغئندا
 سحری تِز ایدی. گونون چئخماسئنا هله چُخ قالئردئ. آمما دهلیز ایشئق ایدی. تانئش بیر ایشئق. اِشیکده‌ن گلیردی.  بُینومو  اه‌یدیم پنجره‌دن اِشیگه، یوخارئ‌یا باخدئم.  اؤزو ایدی. آی اؤزو ایدی. اُن دؤرد، اُن بِش گِجه‌لیک آی. اِله هامان تانئدئغئم آی.
آیئن ایشئغئ اؤزلونده گونون ایشئغئ دئر کی، آی اُنو بیزه گؤنده‌ریر، یا بیزه سارئ دؤنده‌ریر.

Feb 22, 2020

زبان مادری و هویت ملی

هدایت سلطان زاده
زبان مادری و هویت ملی
1- زبان، پیچیده ترین پدیده اجتماعی است و بگفته  دیل اسپندر[1]، پدیده ختثی و بیطرفی نیست. زبان  فقط وسیله اتنقال ایده ها نیست،  بلکه خود شکل دهنده ایده ها ست . مهمتر اینکه، مقدم برهرچیزی، زبان برنامه ای برای فعالیت  مغز است. در این معنی، چیزی مضحک تر از این نخواهد بود که بگوئیم که افراد انسانی، توانائی دیدن جهان بهمان گونه ای را که هست، دارا هستند و یا ثبت کنندگان بیطرف جهان خود اند. زیرا آنان خود جهانی را آفریده و تصویرِ آفریدهِ خود را در درون جهانِ زبان ریخته اند. افراد انسانی نمی توانند جهان اطراف خود را بیطرفانه انتقال دهند.

روز جهانی زبان مادری گرامی باد!

بیانیه ی کانون نویسندگان ایران به مناسبت روز جهانی زبان‌ مادری
زبان، تنها راهی برای ارتباط نیست، بلکه محمل اندیشه و احساس بشری نیز هست؛ از این رو، به حاشیه راندن و حذف زبان‌های مادری، نادیده گرفتن و سرکوب عواطف و اندیشه‌های گروه‌های مختلف مردم است. سیاست‌های اقتدارگرایانه، برای تبدیل "زبان رسمی" به پتکی بر سر دیگر زبان‌های کشور، امکان گفتگو و تفاهم بین فرهنگ‌ها را از بین می‌برد و موجب نابودی بخشی از میراث فرهنگی و تباه کردن حق انسانی می‌شود. در ایران اما حاکمان نه تنها به‌عمد استفاده از زبان مادری را محدود کرده‌اند بلکه فعالان حوزه‌ی زبان مادری را با پرونده‌سازی و اتهامات واهی و امنیتی راهی زندان می‌کنند؛ اخیراً چهار نفر از فعالان حق زبان مادری را مجموعاً به هشت سال زندان و هشت سال تبعید محکوم کردند.

روزجهانی زبان مادری مبارک

پیام خانم ادری آزرولای، مدیرکل یونسکو به مناسبت روزجهانی زبان مادری
از نظر یونسکو همه زبان‌های مادری شایسته آنند که شناخته شوند،رسمیت یابند ودر تمام حوزه‌های زندگی و فضای عمومی نقش و برجستگی بیشتری به آن‌ها بخشیده شود. اما این چیزی نیست که در عمل اتفاق افتاده باشد. زبان‌های مادری بسیاری لزوما موقعیت زبان ملی را ندارند، موقعیت زبان رسمی را ندارند و یا حتی موقعیت زبان آموزشی را ندارند. و همین وضعیت است که می‌تواند موجب کاستن از ارزش بالذات یک زبان مادری و مرگ کامل آن در بلندمدت شود.

پیآمد های بحران ادلب در منطقه

محمد حسین یحیایی
سال ها است که منطقه خاورمیانه دستخوش تغییر و تحول است، با پایان دوران استعمار و فروپاشی امپراتوری ها، در برخی از مناطق خاورمیانه که سرشار از معادن انرژی ( بیشتر فسیلی ) بود خاندان ها با همکاری نیرو های امپریالیستی بر قدرت سیاسی و اداری تکیه کرده، نظام موروثی خود را برپا کردند، همسو با آن جغرافیای سیاسی و مرز ها هم بگونه ای شکل گرفت ( نقشه سایکس/ پیکو ) که هر موقع اراده کردند و شرایط را به سود خود تشخیص دادند، در دو سوی مرز آشوب برپا کنند و جنگ برپا سازند، همزمان رژیم های شکل گرفته در منطقه برای پایداری خود با ارتجاع ریشه دار درهم آمیختند نا موقعیت و موضع خود را تقویت کنند.

نشست سومین کنفرانس شورای دمکراسی خواهان ایران در چند پرده

محمد حسین یحیایی
از مدت ها پیش تدارک این کنفرانس از سوی دست اندر کاران شورا پیش برده می شد که در 8 فوریه در شهر استهکلم به اجرا درآمد، در این کنفرانس احزاب ، سازمان ها، گروه ها و افرادی که بیشتر تمایل به حقوق ملی، حق تعیین سرنوشت و گذر از مرکز گرایی سرکوبگر دارند شرکت داشتند ( احزاب کرد، کومله و دمکرات، جبهه دمکراتیک برون مرز، دمکراتیک اهواز، بلوچ، بختیاری و لرستان، ترکمن، شورای گذار و اتحاد دمکراتیک آذربایجان و... ) نشست در هوای سرد استهکلم با صمیمیت و گرمی آغاز و با تفاهم و قطعنامه به پایان رسید. این نشست را می توان در چند پرده، به اختصار بیان کرد.

Feb 20, 2020

خوجالی، جنایتی علیه انسانیت

علی قره جه لو

در اوایل سالهای 1960 ارمنی ها برای قبولاندن باصطلاح 24 آوریل بعنوان نسل کشی، فعالیت های وسیعی را برای گرفتن اجاز از مسکو آغاز کردند.  در سال 1965 رهبران ارمنی که در روسیه زندگی می کردند، بویژه در نتیجه اصرار میکویان، اجازه برگزاری پنجاهمین سالگرد نسل کشی ارمنی از مسکو گرفته شد.  در عین حال 24 آوریل، مطابق با سالروز تولد آندرانیک، که ارمنی ها او را بعنوان قهرمان ملی می شناسانند، بود.  با پیشقدمی رهبر حزب کمونیست ارمنستان، زورابیان و میکویان اجازه برگزاری جشن تولد آندرانیک نیز از مسکو کسب می شود.

Feb 10, 2020

فاشیست، فاشیست است!...

س. سئیداوالی

اعتراض جوجه فاشیست وطنی امیر فرض الهی به زبان ترکی فیلم " آتابای" و جوابهای کوبنده ی خانم نیکی امیری و آقای هادی حجازی به این "دلسوخته ی زبان رسمی فارسی"، در فضای مجازی امواجی را از هر دو طرف به حرکت در آورده است. 
دیگر همچون‌ گذشته، فاشیست ها، پان ایرانیست ها و طرفداران دکترین "یک زبان و یک ملت" در عرصه ی تبلیغات و پروپاگاندا، فعال مایشا نیستند و انترنت به مخالفین نظرات، لاطائلات و اراجیف آنها نیز امکان پاسخ گوئی را فراهم‌ کرده است.‌ 

مرکز یئر اوزونده آللاهین نماینده سی دیر!...

س. سئیداوالی

اؤنجه سیزه (اهل بخیه دئمیش) بو یازینین ترجمه سینین "شان نزولی" نی بیان ائدیم.
اورومیه گؤلو سون نفس لرینی چکیب، جان وئرمکده اولاندا، آذربایجانلیلارین اعتراضلاریندان قورخویا دوشن حسن روحانی، "معاون رئیس جمهور در محیط زیست" معصومه ابتکار خانیما امر وئردی کی بو گؤلو بیر ته هه ر اؤلمکده ن نجات وئرسین. 
ابتکار خانیم دا بیرینجی ایش اولاراق بیر هلی کوپتر ده اوتوروب و یوخاریدان گؤلون ائنینه- بویونا باخیب و ایشه باشلادی.
او گونلرده دوشوندوم‌ کی، عجبا بو تهرانلی خانیم حیاتی بویو هئچ بیر دفعه آذربایجانا سفر ائتمیش و جغرافی نقشه سینده اورومو‌ گؤلونون لیمان (بندر) لاریندان بیری اولان مثلا "قبادلی" نی تاپا بیلر؟...

Feb 8, 2020

سیزدهمین شماره "آوای تبعید" منتشر شد

اسد سیف
سیزدهمین شماره "آوای تبعید" به فرهنگِ "حذف" در ادبیات اختصاص دارد. نظامی که آزادی اندیشه و بیان را برنتابد، سانسور و حذف را از ادبیات آغاز می‌کند تا به دیگر عرصه‌های فرهنگ و علم و دانش، و سرانجام به حذفِ فیزیکی دگراندیشان برسد.
سانسور که بر جامعه حاکم گردد، نخستین محصولِ آن خودسانسوری است. انسان‌ها در فرهنگِ خودسانسوری از خلاقیت تهی می‌شوند، جسارت مدنی از دست می‌دهند، شک نمی‌کنند و دامنه‌ی فکر و اندیشه را بر خویش محدود می‌کنند.
سیزدهمین شماره "آوای تبعید" رنج‌نامه‌ی نویسندگان است از بختکی که سانسور نام دارد.

Feb 2, 2020

پنهانکاری رژیم، فروپاشی اقتصاد

محمد حسین یحیایی
رخداد های پر سرعت و پرشتاب ایران در چند ماه گذشته باعث شده تا رژیم، فروپاشی کامل اقتصاد راَ از دید مردم پنهان کند و رئیس دولت « اعتدال و امید » که نه اعتدالی در آن مشاهده می شود و نه امیدی ، از فرصت استفاده کرده به دروغ گویی های خود ادامه می دهد و یاوه گویی های خود را در نمایش نشست مطبوعاتی به اجرا در می آورد ( کاهش تورم از 52 درصد به 34 درصد، ایجاد 843 هزار شغل خالص در تابستان سال 98 ،افزایش ارزش پول ملی تا 40 درصد و آرامش اقتصادی در نشست مطبوعاتی روحانی دوشنبه 22 مهرماه )، حتا رئیس بانک مرکزی ( همتی ) هم می گوید: از نظر ارزی در بهترین شرایط در مقایسه با چند سال گذشته هستیم، ولی واقعیت اقتصاد چیز دیگری است که مردم بویژه تهیدستان سختی و دشواری آن را با پوست و گوشت و استخوان خود احساس و لمس می کنند،

Jan 29, 2020

"آشویتس" دوشه رگه سینده (اردوگاه) اؤلدورولن یوز مینلر گناهسیز انسانین خاطیره سی، شوونیزم، راسیزم و فاشیزمه دور دئمکده دیر!...

س. سیداوالی
بو گون یانوار آیی نین ایگیرمی یئددی سی، لهستان‌ اؤلکه سینده یئرلشیلن "آشویتس" دوشه رگه سینده (اردوگاه) اؤلومه محکوم‌ اولان مینلر محبوسون، قیزیل اوردو (ارتش سرخ) واسیطه سیله آزاد اولماسینین یئتمیش بئش ینجی ایلدؤنومودور. اونون اوچون دونیانین بیر چوخ اؤلکه سینده، او جمله ده ن لهستاندا و فئدرال آلماندا مراسیملر، ییغینجاقلار و تؤرنلر کئچیریله جکدیر. بو مراسیملر فئدرال آلماندا خصوصی یئر آلیرلار و مدرسه لرده، اونیوئرسیته لرده، پارلماندا، کابینه ده، دؤولت اداره لرینده و مختلف انستیتوتلار و آراشدیرما مرکزلرینده قئید اولوب و توپلانتی لار کئچیریلیر. 

Jan 24, 2020

ترور قاسم سلیمانی

علی قره جه لو
کشته شدن قاسم سلیمانی براثر سؤقصد، نقطه عطفی در روابط ایران - آمریکا، و سیر تحولات آینده منطقه محسوب می شود.  در عین حال، این سؤقصد که به دستور مستقیم ترامپ انجام گرفت، نتیجه تحولاتی است که در صحنه جنگ خاورمیانه در جریان است.  برای آگاهی به ابعاد این جنگ، که دلایل ترور سلیمانی را نیز آشکار می کند، نگاه به تصویر بزرگ در منطقه، ضروری است.
جنگی هر چند در مقیاس کوچک در منطقه در جریان است که ایران، عراق، سوریه و یمن را در برگرفته است.  در این جنگ که تاکنون، بشکل وکالتی پیشرفته است، فقط سلاح های آتشین سخن نمی گویند،

Jan 19, 2020

زنان در جنبش اعتراضی: پیونددهنده و پیش‌برنده

هوشیار دهقانی

دربرابر یگان ویژه − عکسی به یادماندنی از دی ۱۳۹۸، اثر مونا هوبه‌فکر

  زنان در دوره‌های مختلف مقاومت و اعتراض
مردم در طول عمر نظام جمهوری اسلامی بارها و بارها به حرکت‌های اعتراضی علیه حکومت زده‌اند. در کنار فرازها و فرودهای جنبش‌های سیاسی و اجتماعی، نقش زنان در اعتراض‌ها نیز فراز و فرودهای مخصوص به خود را داشته است.
در مقاومت دهه نخست پس از انقلاب دربرابر استبداد نوپا زنان حضور پررنگی داشتند.

Jan 13, 2020

آنارشیستی ادبیات

سارای محمدرضایی
آنارشیزم ده باشقا ایسم‌لر کیمی‌یونانجا کؤکو وار( anarkos). اونون آنلامی‌سؤزلوکلرده گئتدییی کیمی، یا یایقین اولدوغونا رغمن نظمسیزلیک و قارما- قاریشیقلیق دئییل. آنارشیزم‌ سیاسی بیر مکتب اولاراق مدرن دؤولت‌لرین یارانیشیلا یاراندی و اونلارین زوراکلیقلاری و اوتوریته‌لرینین اؤنونده دایانانلارا آنارشیست(بوردا نظمه قارشی) آدی وئریلدی. دئمه‌لی آنارشیستلر همیشه دؤولتله توققاشمالارینا گؤره، قایداسیزلیق و قارماقاریشیقلیق ساوونانلاری اولاراق تانیتدیریلدیلار؛ آنجاق اصلینده آنارشیزم فلسفه‌سی نه قایداسیزلیق نه ده قارماقاریشیقلیقلا ایلگیلنمیر.
ایلک دفعه ۱۹ اونجو عصرده فرانسادا «ژوزف پرودون» ‌سیاسی بیر فیلسوف اولاراق اؤزونو آنارشیست آدلاندیردی، سونرالار «کروپتکین»، «باکونین» و باشقالاری آنارشیزم فلسفه‌سینی گئنیشدیردیلر. کروپتکین آنارشیزم و کمونیزمی‌ایلگیلندیرمه‌یه چالیشدی و اما «گلدمن» فمینیزم و آنارشیزمی.

امیدواریم آن جان‌های پرپر شده سبب‌ساز رخت بربستن جنایت و دروغ از این سرزمین شوند

کانون نویسندگان ایران
تسلیت
یاد کشته‌شدگان فاجعه‌ی ضد انسانی ساقط کردن هواپیمای مسافری گرامی باد! به بازماندگان آنها تسلیت می‌گوییم و امیدواریم آن جان‌های پرپر شده سبب‌ساز رخت بربستن جنایت و دروغ از این سرزمین شوند.
روز چهارشنبه ۱۸ دی هواپیمای اوکراینی با ۱۷۶ سرنشین به دلایل نامعلوم در آسمان جنوب تهران آتش گرفت و سقوط کرد. بیشتر مسافران تبعه‌ی ایران و شماری تبعه‌ی چند کشور دیگر بودند. از همان ساعت‌های اول، مسئولان نظامی و دولتی دلیل سقوط هواپیما را “نقص فنی” اعلام کردند و تا روز شنبه ۲۱ دی بر تبلیغ آن اصرار داشتند. دلیلی که از سوی جهان پذیرفته نشد زیرا اسناد و دلایل دیگر نشان می‌داد که سقوط هواپیما ناشی از نقص فنی نبوده است.

توسعه میدان عملیاتی ترکیه در مدیترانه

محمد حسین یحیایی
مدت ها است که ترکیه موقعیت و نفوذ خود را در مرز های جنوبی و دریای مدیترانه گسترش می دهد و بعنوان بازیگر منطقه ای در شمال آفریقا ( سومالی، سودان، کنگو )، اروپا ( کوزوو، آلبانی ، هرزگوین و بوسنی )، و کشور های عربی ( لبنان، عراق، سوریه، قطر ) با حضور نظامی و ایجاد پایگاه، خود را مطرح می سازد.  در این میان با عملیات « چشمه صلح » تا عمق 30کیلومتری و طول 120 کیلومتری منطقه ای از خاک سوریه را به بهانه مبارزه با تروریسم گروه های کرد، به تصرف خود در آورده و با حمایت از ارتش ملی سوریه ( ارتش آزادی بخش سوریه ) تعدادی از پناهندگان سوری را به آن منطقه می فرستد تا زمینه یک قدرت سیاسی و منطقه ای وابسته به خود را در آنسوی مرز ها فراهم آورد.